|
YILLIK ÜCRETLİ İZİN YÖNETMELİĞİ
Kapsam
Madde 1 - 1475 sayılı İş Kanunu'na dayanılarak işverenler tarafından
işçilere verilecek yıllık ücretli izinler, aynı Kanun'un 2 nci maddesi kapsamına
giren işyerlerinde bu Yönetmelik'te belirtilen yol ve koşullara göre yürütülür.
İzin Hakkının Saptanması
Madde 2 - 1475 sayılı Kanun'un 49 uncu maddesinin birinci fıkrası ile
50 nci maddesindeki esaslar ve 51 inci maddesindeki durumlar gözönünde tutularak
her işçinin yıllık ücretli izne hak kazandığı tarih, bu Yönetmeliğin 15 inci maddesinde
sözü geçen yıllık ücretli izin defterinin buna ilişkin sütununa yazılır. Yıllık
izin süresinin hesabında işçinin aynı işverene ait işyerlerinde çalıştığı süreler
birleştirilir.
Aynı Bakanlığa bağlı işyerleri ile aynı Bakanlığa bağlı tüzel kişiliklerin işyerlerinde
geçen süreler, işçinin ücretli izin hakkının hesaplanmasında birleştirilerek gözönünde
bulundurulur.
Kamu iktisadi teşebbüsleri ile özel kanun veya özel kanunla verilmiş yetkiye dayanılarak
kurulmuş banka, kuruluş veya müesseselerin her birinin kendine bağlı işyerlerinde
geçen süreler de, işçinin yıllık ücretli izin hakkının hesaplanmasında birleştirilerek
gözönünde bulundurulur.
Yıllık ücretli izne çıkacak işçileri gösterir listeler işveren tarafında bu Yönetmeliğin
17 nci maddesindeki bilgileri kapsayacak şekilde işyerinde ilan olunur.
İzin Kullanma Dönemleri
Madde 3 - İşveren veya işveren vekilleri, bu Yönetmeliğin 10'uncu maddesinde
sözü edilen izin kurulu veya 18 inci maddeye dayanılarak bunun yerine geçenlere
danışmak suretiyle işyerinde yürütülen işlerin nitelik ve özelliklerine göre, yıllık
ücretli izinlerin, her yıl senenin belli bir döneminde veya dönemlerinde verileceğini
tayin ve bunu işyerinde ilan edebilir.
1475 sayılı İş Kanunu'nun 49'uncu maddesinin (b) ve (c) bendlerinde belirtilmiş
bulunan izin süreleri, aynı Kanun'un 52 nci maddesi uyarınca tarafların uyuşmasıyla,
bir bölümü 12 günden aşağı olmamak üzere, ikiye bölünebilir. Bu durumda işveren
işçiye 7 günden fazla ücretsiz yol izni vermeye zorlanamaz. Ancak işçi isterse,
toplamı 7 günü geçmemek kaydıyla söz konusu ücretsiz izin hakkını 2 bölümde kullanabilir.
İzin İsteğinin Zamanı
Madde 4 - İşçi yukarıdaki maddelere göre hak ettiği yıllık ücretli iznini
kullanmak istediği zaman, en az bir ay önce, işverene yazılı olarak bildirir.
İşveren veya işveren vekilleri bu istekleri Yönetmeliğin 10'uncu maddesinde
sözü geçen İzin Kurulu'na veya 18 inci maddesinde belirtilen kişilere bildirir.
İzin İsteği ve Verilmesi
Madde 5 - İşçi yıllık izin istek kağıdına, adını, soyadını, varsa sicil numarasını,
iznini hangi tarihler arasında kullanmak istediğini ve yol izni isteyip istemediğini
yazar.
İzin kurulu veya işveren, işçinin istediği izin kullanma tarihi ile bağlı değildir.
Ancak, izin sıra ve nöbetleşmesini göstermek üzere anılan kurulca düzenlenecek çizelgelerin
hazırlanmasında bu istekler olanakların elverdiği ölçüde gözönünde tutulur.
Aynı tarihe rastlayan izin isteklerinde işyerindeki kıdemi fazla olanlara öncelik
tanınır.
Yol izni alanlar, bu süreyi kullanmadan işe dönerlerse, işveren bunları anılan sürenin
bitiminden önce işe başlatmayabilir.
İzin Suresinin Saptanması
Madde 6 - İşçinin izin süresi, iznini kullanacağı tarihteki kıdemine göre
saptanır.
Toplu İzin
Madde 7 - İşveren veya işveren vekili Nisan ayı başı ile Ekim ayı sonu arasındaki
süre içinde, işyerinin ve işçilerin tümünü kapsayan toplu izin uygulayabilir.
Bu yolda uygulamaya gidildiğinde, İzin Kurulu izin çizelgesini, bütün işçiler aynı
zamanda izne başlayacak ve Kanun'un 49'uncu maddesindeki izin sürelerine
ve yol izni isteklerine göre her işçinin izin süresinin bitimini gösterecek biçimde
düzenler ve ilan eder.
Toplu izin dönemi, bu dönemde henüz yıllık ücretli izin hakkını kazanmayan işçileri
de kapsayacak şekilde saptanabilir. Şu kadar ki, ertesi yıl veya yıllarda bu toplu
izin yönteminin uygulanmaması halinde, bu gibilerinin gelecek yıllık ücretli izne
hak kazanacakları tarih genel esaslara göre belirlenir.
Toplu İzin Döneminde İşyerinin Güvenliği
Madde 8 - Toplu iznin uygulanması halinde işveren veya işveren vekili, işyerinin
korunması, işyerindeki araç, gereç donatım veya makinelerin bakımı, hazırlanması,
temizlenmesi veya güvenliğinin sağlanması gibi zorunlu durumlar için yeter sayıda
işçiyi toplu izin dışında tutabilir.
Bu durumda olanların yıllık izinleri toplu izin döneminden önce veya sonra diledikleri
tarihte verilir.
Mevsimlik veya Kampanya İşlerinde Yıllık Ücretli İzin
Madde 9 - 1475 sayılı İş Kanunu'nun 50 nci maddesinin 5 inci fıkrasında
sözü geçen ve nitelikleri yönünden bir yıldan az süren mevsim veya kampanya işlerinin
yürütüldüğü işyerlerinde sürekli olarak çalışan işçilerin yıllık ücretli izinleri
hakkında da bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.
İzin Kurulu
Madde 10 - İşçi sayılı 100 den fazla olan işyerlerinde işveren veya işveren
vekilinin atayacağı bir kişinin başkanlığı altında iki işçi temsilcisinden oluşan
bir izin kurulu kurulur. Başkanın yokluğunda Kurula aynı yolla seçilecek yedeği
başkanlık eder. Kurul'un başkanı dışındaki işçi üyeler ve ikişer yedeği, 274
sayılı Kanun'un değişik 20 nci maddesi uyarınca işyerinde bulunan sendika temsilcilerine
seçilir.
İşyerinde sendika temsilcileri seçilmemiş ise izin kurulunun işçi üyeleri o işyerindeki
işçilerin yarıdan bir fazlasının katılacağı bir toplantıda açık oyla seçilir.
Kurulun başkanı, üye ve yedekleri işyerinde işveren tarafından ilan olunur.
Asil üyelerin yokluğunda, yedeklerden biri başkanın çağrısı üzerine toplantılara
katılır.
Eksilen üye ve yedekler aynı şekilde tamamlanır.
İzin Kurulunun Görev ve Yetkileri
Madde 11 - İzin kurulunun görev ve yetkileri aşağıda gösterilmiştir:
a) İşçiler tarafından verilip işveren veya işveren vekili tarafından izin kuruluna
iletilecek izin isteklerine göre hazırlayacağı izin çizelgelerini işverenin onayına
sunmak,
b) İşçilerin yıllık izin hakları ile ilgili dilek ve şikayetlerini inceleyerek sonucunu
işverene ve şikayetçiye bildirmek,
c) Her yıl ücretli izinlerin daha yararlı ve eğlenceli geçirilebilmesi için kamplar
veya geziler düzenleme yollarını ve bu yolların işçiler ve aile fertleri için en
az külfet yükleme çarelerini aramak ve bu konuda alınması mümkün olan tedbirleri
araştırmak ve işverenle gerekli danışmalarda bulunmak,
d) Bu Yönetmeliğin 15 inci maddesine göre işveren tarafından tutulması gereken yıllık
ücretli izin defterini inceleyerek, en az her 15 günde bir yıllık izne hak kazanan
işçilerin çizelgelerini hazırlayıp onaylamak ve işyerinde ilan edilmek üzere işveren
sunmak.
İzin Kurulunca Gözönunde Tutulacak Hususlar
Madde 12 - İzin kurulu izin çizelgelerini hazırlarken işçilerin kıdem derecelerini,
izni belirli bir dönemde kullanmak bakımından içinde bulundukları zorunluluk veya
engellerini, işin aksamadan ürütülmesini ve işçi sayısını gözönünde bulundurur.
İzin Kurulunun Toplantıları
Madde 13 - İzin Kurulu kendisine yüklenen görevleri yerine getirmek üzere,
en geç 15 günde bir defa ve yıllık izin çizelgelerinin hazırlanması sırasında gerektikçe
başkanın çağrısı ile iş saatleri içinde toplanır.
Toplantılarda alınan kararlar ve yapılan işler bir deftere sıra ile yazılarak imzalanır.
Yazı İşleri
Madde 14 - İzin kurulunun yazı işlerinin gerektirdiği yer, eleman, araç ve
gereçler işveren tarafından sağlanır.
Yıllık Ücretli İzin Defteri
Madde 15 - İşveren çalıştırdığı işçilerin izin durumlarını gösteren ve örneği
bu Yönetmeliğe ekli yıllık izin defterini tutmak, bu defteri istendiğinde yetkili
memurlara göstermek ve izin kuruluna vermek zorundadır.
İşveren dilerse her işçinin yıllık izin durumunu aynı esaslara göre kartoteks sistemiyle
de yürütebilir.
İzne Hak Kazananların Çizelgesi
Madde 16 - 11 inci maddenin (d) fıkrasına göre İzin Kurulunca hazırlanacak
yıllık ücretli izin hakkını kazananların çizelgelerinde işçinin :
a) Adı ve soyadı,
b) Bir önceki yıllık izin hakkını kazandığı tarih,
c) İşe giriş tarihi, (Yılık ücretli izin hakkını ilk defa kullananlar için)
d) 1475 sayılı İş Kanunu'nun 51 inci maddesi kapsamı dışındaki çalışma süresi
kesilmelerine ait gün sayısı, (Çizelgelerin bu kısmına çeşitli kesilme nedenlerine
göre değişik sütunlar açılabilir.)
e) Yılık ücretli izin hakkı için bir yıl çalışma koşulunu yerine getirdiği ve yıllık
ücretli izin hakkını kazandığı tarih gösterilir.
Yıllık İzin Çizelgesi
Madde 17 - 11 inci maddenin (a) fıkrası ile 12 nci maddeye göre İzin Kurulunca
hazırlanacak çizelgelerden işçinin;
a) Adı ve soyadı,
b) Varsa sicil numarası,
c) İşyerindeki çalışma süresi,
d) Yıllık ücretli izne hak kazandığı tarih,
e) İzin günleri sayısı,
f) Yol izni günleri sayısı,
g) İznin başlayacağı tarih,
h) İzninin sona ereceği tarih, gösterilir.
İzin Kurulu Bulunması Zorunlu Olmayan İşyerleri
Madde 18 - İşçi sayısı 100 den az olan işyerlerinde 11 inci ve sonraki maddelerde
sözü edilen işlem ve işler, işveren veya işveren vekili veya bunların atayacağı
bir kişi ile işçilerin kendi aralarında toplanarak açık oyla seçecekleri bir temsilci
tarafından aynı yol ve yöntemlere göre yürütülür.
Seçimler
Madde 19 - a) 10 ve 18 inci maddelerde sözü geçen seçimler iki yılda bir
ve çift sayılı yılların Haziran ayının başı ile Temmuz ayının sonu arasındaki süre
içinde yapılır. Yeni izin kurulu seçilinceye kadar eski kurul görevine devam eder.
b) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden sonra yeni açılan işyerlerinde seçim, işyerinin
açıldığı tarihten başlayarak en geç bir yıl içinde yapılır.
Ücretin Ödenmesi
Madde 20 - İşçinin iznini kullandığı döneme rastlayan hafta tatili ile Ulusal
Bayram ve genel tatil günleri izin süresine eklenir.
Günlük izin ücretinin saptanmasında, fazla çalışma karşılığı alınacak ücretler,
primler, sosyal yardımlar ve işyerinin temelli işçisi olup, normal saatler dışında
hazırlama, tamamlama, temizleme işlerinde çalışan işçilerin bu işler için aldıkları
ücretler hesaba katılmaz.
İşveren veya işveren vekili, işçinin izin dönemine ilişkin ücreti ile ödenmesi ve
bu döneme rastlayan diğer ücret ve ücret niteliğindeki haklarını, izne başlamadan
önce peşin olarak ödemek veya avans olarak vermek zorundadır.
Geçici Madde
Geçici Madde - 10 ve 18 inci maddelerde sözü geçen seçimlerin ilki bu Yönetmeliğin
Resmi Gazete ile yayımını izleyen bir ay içinde yapılır.
Yürütme ve Yürürlük
Madde 21 - 1475 sayılı İş Kanunu'nun 57 nci maddesine dayanılarak Çalışma
Bakanlığı'nca hazırlanan bu Yönetmelik Resmi Gazetede yayımlandığı tarihte yürürlüğe
girer.
|